تبلیغات عرشيا

 

 

     

 

 

 

 

 

 

اخبار عرشيا 
 

تاريخچه شهرستان نقده :

شهر نقده مركز شهرستان نقده در استان آذربايجان غربي با پهنه اي حدود 10 كيلومتر مربع در جنوب استان در 36 درجه و 57 دقيقه عرض شمالي و 45 درجه و 22 دقيقه طول خاوري نسبت به نيمروز گرينويچ قرار دارد . نام شهر نقده در گذشته « سلدوز » بوده است كه به معني سرزميني كه آب همه آن را فرا مي گيرد و يا آب با نمك است . آمده است زيرا به درياچه شور اروميه نزديك است .براساس كاوشهاي باستان شناسي شكل گيري آن را حدود 7000 سال پيش از ميلاد تخمين مي زنند  تپه حسنلو نيز با قدمت 6000 ساله  كه بعنوان يكي از رئوس مثلث فرهنگي استان مطرح است  در 9 كيلو متري شمال شرقي شهر نقده و 12 كيلو متري جنوب غربي درياچه اروميه نمايانگر  ارزش باستاني منطقه مي باشد .   در دشت نقده ، روستايي به نام نقده وجود داشته كه مي تواند از دو ريشه باشد نخست از واژه باستاني نقده و ديگري با تلفظ نقيده به معناي « آبادي نقي » آمده است شهرستان نقده از شمال به شهرستان اروميه ، از غرب به اشنويه ، از شرق به مهاباد و از جنوب به پيرانشهر محدود مي شود . آثار باستاني زيادي در تپه و روستاي حسنلو در چند كيلومتري غرب نقده پيدا شده است . گورهاي سنگي ، سفالهاي بسيار مانند قوري و ظروف با نقوش بسيار زيبا و مهمترين آنها جام زرين حسنلو متعلق به 700 سال پيش از ميلاد از آن جمله اند .جام زرين حسنلو با نقوش بي نظير و با 950 گرم وزن در سال 1337 از اين تپه كشف شده  و مربوط به دوره چهارم سكونت ادوار دهگانه در اين تپه است كه داراي  شهرت بين المللي است ضمنا“ در ادوار تاريخي منطقه سولدوز محل زندگي  اقوام ماننا ،گليزان ، ايلات ترك قرار گرفته و در سال 1245 ه . ق ايل رشيد قارا پاپاق در آن ساكن شده اند. اين ناحيه در گذر تاريخ خود ، مورد استفاده و سكونت آشوري ها ، كردها ، ماناها و تركان بوده است . در زمان پادشاهي فتحلي شاه قاجار ، ايل قره پاپاق از قفقاز به اين سرزمين مهاجرت كرده و در آن به دامداري و كشاورزي پرداخته اند . 

جام زرين حسنلو هم اكنون در موزه ايران باستان نگهداري مي‌شود

 تپه حسنلو :

تپه حسنلو يك مكان با اهميت تاريخي است . اين محوطه در مجاورت روستايي به همين نام و در غرب شهرستان نقده ، در دشت معروف به « سلدوز » قرار دارد ، يك دوره كاوش در آن مربوط به سال 1934 ميلادي است كه توسط ايرانيان به انجام رسيد ، در سال 1936 « سراورل انيشتين » باستان شناس معروف چندين گمانه مطالعاتي روي آن زد . مجدداً تپه توسط دو نفر باستان شناس ايراني موسوم به راد و علي حاكمي در سال 1947 كاوش شد . اما حفرات علمي در اين محوطه توسط آقاي پروفسور « رابرت دايسون » از موزه دانشگاه پنسيلوانيا انجام گرفت كه بعد از لايه نگاري ، عمدتاً در دوره اي كه به حسنلو 4 معروف است متمركز يافت . حسنلو در اين دوره مركز پادشاهي كوچكي در شمال غرب ايران بود كه در سالهاي پاياني قرن نهم پيش از ميلاد بدست منوا پادشاه اورارتو ويران و به آتش كشيده شد . حمله غافلگيرانه همراه با آتش سوزي اورارتويي باعث ويراني سريع ساختمانها و دفن بخشي از ثروت پادشاهي در آنجا گرديد . در حسنلو معماري سنگي متشكل از دژ با برجهاي چهارگوش ، معابد متعدد ، محوطه هاي باز براي اجتماعات مذهبي و نيز قربانگاه و من حيث المجموع تركيبات ساختماني متعدد متنوعي بدست آمده است . جام زرين حسنلو مهمترين دستاورد اين كاوش محسوب مي گردد كه هم اكنون در موزه ايران باستان نگهداري مي شود .

نماي تپه حسنلو

نماي تپه حسنلو

در اين شهرستان، علاوه بر موارد فوق تپه‌هاي تاريخي ذيل نيز قابل اشاره مي‌باشد.

تپه محمديار، تپه نظام‌آباد، تپه گرد دينخواه، تپه دلينجي ارخي، تپه كويك، تپه مملو، تپه محمدشاه، تپه ميرآباد، ساخسي تپه، تپه گرد قورخ، تپه شيخ معروف، تپه حاجي فيروز، تپه تادر، تپه كهريزه عجم، تپه ورزنه، تپه شيخ احمد، تپه باراني عجم، تپه امينلو، تپه اسلام آباد، تپه تابيه، تپه قلات، تپه حسينعلي خان، تپه قارنا، تپه آقابيگلو، تپه عجملو، عقرب تپه، تپه دالما، تپه پيزدلي، تپه قبرستان آغ جزوه، سلمان تپه، تپه ماواران،  

- مشخصات شهرستان:

   تعداد شهرهاي تابعه : دو شهر( شهرنقده - شهر محمديار)

  تعداد بخشهاي تابعه به تفكيك دهستانهاي مربوط : 2 بخش : بخش مركزي(دهستان سولدوز وبيگم قلعه) ، بخش محمديار ( دهستان حسنلو و شهرك المهدي )

   شهرستان نقده در زماني كه بخشي از شهرستان اروميه بود سولدوز ناميده مي شد .

  هر دو نام نقده و سولدوز ريشه هاي با مسمائي دارند.

  الف نقده :

   نقي ده = يعني روستاي نقي . نقي نام نقي خان بوزچلو مالك زمان قاجار و  حكومت پهلوي بود.

   نغده  = نوعي زيور آلات زنان قره پاپاق(قره پاپاق نام ايلي است كه بزرگ آن نقي خان بوزچلو بود) و هم 

    اكنون نيز در شهرستان نقده ساكن هستند.

   نغاداي = نام فرمانده مغولي حاكم بر حيطه شهر نقده بوده است .

  ب سولدوز:

  سولي دوز = دشت هموار و پر آب كه باتوجه به وجود دشت هموار و پر آب و حاصلخيز شهرستان همخواني  

  مناسب دارد .

 سولدوز : نام فرمانده مغولي حاكم بر حيطه شهرستان نقده .

 از اين ميان ( نقده = نقي ده   و سولدوز = سولي دوز ) بسيار با مسمي مي نمايد .

اين شهرستان داراي جاذبه هاي متعددي براي جذب توريست دارد .

-   دره سرسبزسلطان يعقوب ، كه درفصول بهاروتابستان پذيراي حضور طبيعت دوستان وكوهنوردان مي باشد و چشمه بالاي دره هر خسته از راه رسيده را بخود جلب مي نمايد ودرچهار كيلومتري جنوب شهر نقده و در جوار روستاي باليقچي قرار دارد.

-   تفرجگاه يئددي گوز ، كه با مساعي فرمانداري و شهرداري  بازسازي و همه ساله پذيراي جمع كثيري از    

       گردشگران مي باشد و داراي شهر بازي و كمپهاي اقامتي نيز مي باشد ودر 3 كيلومتري جنوب غربي شهر نقده و در قسمت شرقي سلطان يعقوب واقع است .

-   ساحل سرسبز و پر از باغهاي ميوه رودخانه گدار از كوههاي غربي شهر اشنويه سرچشمه گرفته ودر حومه نقده از روستاي جاشيران شروع و با طي مسافتي بالغ بر20 كيلومتربه شهر نقده رسيده و از قسمت شمالي شهرمي گذرد و پس از طي15 كيلو متر به شهر محمديار رسيده واز وسط شهر گذشته و در نهايت با طي 15 كيلو متر ديگر به روستاي مميند منتهي و از آنجاوارد حومه روستاي داشخانه شده و به در ياچه اروميه سرازير مي شود لازم به ذكر است روستاي جاشيران در مسير جريان رودخانه اولين روستا و مميند آخرين روستاي شهرستان مي باشد .

-    كوههاي سرسبز و داراي چشمه هاي پر آب اطراف شهركه اكثراً بصورت رشته كوه در قسمت جنوبي شهرستان قرار دارند.

-    چشمه هاي جوشان و معدني شيخ معروف كه آب آن شافي امراض پوستي مي باشد ودر قسمت جنوب شرقي شهرستان واقع ودر كيلومتر پنجم سه راه محمديار بطرف مهاباد تابلوي راهنماي آن نصب شده است  .

-   ساحل درياچه اروميه كه در فصل تابستان پذيراي خيل عظيمي از مسافرين ميباشد و آثاراسكله بندر       حيدر آباد هنوز هم در ساحل جنوبي درياچه كه حومه شهرستان نقده ميباشد جلب توجه مي نمايد.

-    ساحل درياچه سد حسنلو كه قسمت شمال شرقي آن مسير جاده اروميه نقده و مهاباد است و جاده اروميه نقده از قسمت شمال غرب آن نيز در دست احداث است و از طريق هر دو جاده مسافرين درياچه آب شور اروميه مي توانند به ساحل درياچه آب شيرين دسترسي داشته باشند .

-    تالاب هاي بين المللي ، سيران گولي يادگارلو حسنلو سولدوز گولي و كه سالانه مأ من مناسبي براي پرندگان مهاجر و محلي مي باشند ودر قسمت شمال شرقي شهرستان واقع و از1 كيلومتري شرق سه راه محمديار شروع و تا ساحل درياچه اروميه پراكنده اند .

-   تپه باستاني و تاريخي حسنلو كه جام زرين از آن تپه كشف شده است در 7 كيلومتري شمال شهر نقده قرار دارد و تپه در دست كاوش  اسلام آباد كه در مسير تپه حسنلو و در فاصله 4 كيلومتري شهر است و   23 تپه كاوش نشده ديگر.

پل تاريخي مميند كه مربوط به دوره صفويان مي شود و درانتهاي حوزه شرقي شهرستان قرار دارد و فاصله آن از سه راه محمديار حدود 10 كيلومتر است .